Uit het vele bezoek aan en de vele reacties op de website is gebleken dat er in het onderwijs veel belangstelling is om te werken met beeld en beeldverhalen in het onderwijs. Hoewel er al het nodige (wetenschappelijk en ander) onderzoek is gedaan en de Stichting Beeldverhaal op dit terrein een verzameling heeft en de nodige deskundigheid (en een bijbehorend netwerk) opbouwde blijft het zo dat er meer vragen binnenkomen over gebruik van beeldverhalen in het onderwijs dan de we kunnen beantwoorden. Veel vragen gaan over stripverhalen en het gebruik bij taalverwerving, leesbevordering, vaak ook bij achterstanden of specifieke lees- en leerstoornissen. Ook zijn er veel vragen en ideeën over stripboeken als drempelverlager bij lastige, taaie en gevoelige onderwerpen.

Veel gelezen artikelen wijzen op behoefte

Het blijft me ook opvallen welke artikelen continu opduiken in de top 25 van meestgelezen artikelen:

• Prentenboeken (voor)lezen helpt achterstanden verminderen
• Handleiding kinderboeken helpt stripverhalen een plek te geven
• Beeldend onderwijs: “Illustraties vertellen zonder woorden genuanceerde verhalen”
• Schokkende resultaten onderzoek naar leesvaardigheid kinderen
• Is beelddenken een probleem?
• En iets afwijkend maar ook terugkerend: Strips kunnen loodzware onderwerpen aan
• Ik ga niet eindeloos door maar ook de artikelen over de Peuter-Van Dale en een onderwijsmethode met plaatjesboek om de woordenschat te meten blijven goed scoren.

Tijd voor diepgaand onderzoek

Wij vinden bij de Stichting Beeldverhaal Nederland dat het tijd is om meer te gaan doen met de belangstelling voor strips, beeldverhalen en de relatie tot het onderwijs, met name de relatie met taalverwerving, lezen en leesbevordering en cultuurspreiding. Op 4 juni bij de aanvang van de 10e Stripdagen Haarlem verwachten we met een aantal deskundigen en geïnteresseerden uit verschillende hoeken te kunnen spreken over de plannen die we hebben. Net als bij vorige edities van de Stripdagen Haarlem zal dit gebeuren in Teylers Museum in Haarlem.

Beeldverhalen als springplank?

We denken onder andere aan een onderzoek vergelijkbaar met het onderzoek dat Piet Mooren deed, waarvan hij verslag deed in zijn proefschrift ‘Prentenboeken als sprinkplank’. Het hierboven als eerste genoemde artikel gaat over het boek van Mooren. Ons gevoel is dat onderzoek niet alleen zich niet allen zou moeten richten op activiteiten in de klas en op school maar ook naar gebruik van beeldverhalen thuis. Ook zouden we graag bibliotheken bij ons onderzoek betrekken. Maar we willen vooral eerst praten met een aantal deskundigen en professionals in het onderwijs om te bezien hoe we tot zinvol en diepgravend onderzoek kunnen komen. Ook willen we daarbij nagaan wat onze rol als Stichting Beeldverhaal kan zijn en wie mogelijk interesse hebben om in een ‘consortium’ met ons samen te werken.

Brainstorm in Teylers

Ik roep bij deze iedereen op die belangstelling voor of ideeën over een dergelijk initiatief op om contact met mij te zoeken. Dat kan o.a. door het formulier op de website van de Stichting Beeldverhaal in te vullen of mij direct email te sturen, contactgegevens staan hier op de contactpagina van BovenInDeBoom.nl.

Voor het boek werd ook input gevraagd aan een grote kring van deskundigen uit het netwerk van E-hulp, onder andere aan het aanleveren van criteria voor een goede online hulpsite.

Een overzichtswerk over online hulpverlening is als gezegd nieuw. Ik las zelf onlangs wel het boek ‘Het succes van online coaching – Waarom het zo goed werkt’ door Mirjam Windrich. Dat vond ik een goed leesbaar boek en informatief boek, waarin online hulpverlening ook ter sprake komt.

E-hulp oprichter Schalken was al heel vroeg bezig met online hulpverlening door zijn betrokkenheid bij de Kindertelefoon. Het jaar 2009 was voor e-hulp een goed jaar. Niet alleen werd de basis gelegd voor genoemd standaardwerk over online hulpverlening, ook ontving de website Hulpmix.nl de Nationale Jeugdzorgprijs 2009 en werden middelen verworven voor grote nieuwe projecten in 2010.

Gegevens van genoemde boeken:

• Handboek online hulpverlening
• Frank Schalken met bijdragen van Wouter Wolters, Winfried Tilanus, Marike van Gemert, Carolien van Hoogenhuyze, Marielle Brenninkmeijer, Marloes Postel, Ellen Meijer, Eelco Kraefft
• ISBN: 978-90-313-7517-2
• Verschijningsdatum: 19 maart 2010
• Uitgever Bohn, Stafleu van Loghum
• Het succes v@n online coaching
• Mirjam Windrich
• ISBN 978-90-274-9738-3
• Uitgever Spectrum

Pollmann in het artikel n.a.v. de stripversie van De oorsprong van soorten:

Aan het eind van het boek [de stripversie van De oorsprong van soorten Red] is Darwin afgebeeld met zijn beroemde witte baard, en ironisch genoeg lijkt hij daarmee sprekend op zijn grote concurrent: de Schepper. ‘Het is werkelijk prachtig hoe alles bij elkaar komt’, zegt de geleerde met een vergenoegde blik.

Het artikel over educatieve strips in de Volkskrant – nu nog in het betaalde archief maar op langere termijn gratis toegankelijk – gaat in op recente ’serieuze strips’ waarin het werk van Bertrand Russell en van Charles Darwin in tekst en beeld wordt verteld.

Als iemand betekenis weet te geven aan een beeldverhaal en zo verder komt en dieper graaft valt dat op in een wereld waarin de taal en de woorden nog op vele terreinen regeren. IQ en vergelijkbare concepten om intelligentie te meten – of de slaagkans voor succes in te schatten - zijn sterk taalgeoriënteerd. Ruimtelijk inzicht maakt er wel deel van uit maar veel meer in de exacte zin. Google en de zoekmachinewereld en daarmee een belangrijk deel van het internet, zoeken en beslissen, zijn erg op taal gebaseerd. Het onderwijs en de literatuur zijn nog steeds meer op taal en woorden gericht dan op beelden. De manier waarop Pollmann naar beeldverhalen kijkt en erover spreekt  illustreert in mijn ogen dat beeldverhalen behoren tot het domein van de literatuur. In genoemd artikel in De Volkskrant zet Joost Pollmann ook uiteen hoe de strip zich kan verhouden tot de wetenschap. Waarmee niet gezegd is dat de strip ook een leerboek zou moeten kunnen vervangen. Pollmann over die vraag – of de strip het leerboek kan vervangen – aan het eind van zijn artikel:

“Nou nee. Zoals zo vaak het geval is met educatieve strips, schuilt het ‘nut’ ervan vooral in de verpakking: die ziet er zo fraai uit, dat niet-ingewijden onderwerpen durven te benaderen waar ze normaal gesproken met een wijde boog omheen lopen. Oneerbiedig gezegd: de strip als glijmiddel….”

Brochure Mijn kind op Hyves van o.a. Stichting Mijn Kind Online

Vandaag – op de vijfde verjaardag van Hyves – verscheen het onderzoek Krabbels & Respect plz? ;-) over Hyves en kinderen. Ruim duizend kinderen werden ondervraagd over hun Hyves gedrag en de betrokkenheid van ouders.

Het onderzoek is geïniteerd door stichting Mijn Kind Online en het samenwerkingsverband Digivaardig & Digibewust.

Uit het onderzoek blijkt dat de betrokkenheid van ouders bij jonge kinderen op Hyves groot is. Logischerwijze neemt die betrokkenheid af. Sociale netwerken nemen aan belang toe in de puberteit, ouders staan dan al meer op afstand, blijkt uit het onderzoek. Bij kinderen van acht jaar blijkt de betrokkenheid van ouders bijvoorbeeld uit het feit dat ouders in het Hyves-vriendennetwerk zijn opgenomen, een grote meerderheid van de kinderen tussen de acht en tien jaar vertellen delen hun wachtwoord met hun ouders en er wordt op die leeftijd bij de helft van de kinderen wekelijks over de Hyves activiteiten gepraat met de ouders. De meeste kinderen van die leeftijd schermen hun Hyves profiel ook af voor onbekenden.

Als kinderen zestien zijn is de betrokkenheid van ouders gering. Slechts één op de tien praat dan nog regelmatig met ouders over Hyves en de ervaringen aldaar. De vervelende ervaringen worden dus vaak niet besproken met de ouders. Ervaringen waar kinderen moeite mee hebben op Hyves zijn bijvoorbeeld:

• verwijderd worden uit iemands vriendenlijst (‘ontvrienden’)
• ruzie op Hyves (1 op de 8 kinderen in het onderzoek maken dat mee)
• een vervelende krabbel krijgen op Hyves (en 1 op de 5)

Vooral de 13- tot 15-jarigen hebben emotioneel last van de negatieve ervaringen met het populaire vriendennetwerk Hyves.

Het onderzoek is de moeite van het lezen waar en er zijn ook brochures voor ouders van jonge kinderen tot 12 jaar en ouders van pubers. Alle verwijzingen zijn te vinden in dit artikel over het Hyves en kinderen onderzoek op de website van Stichting Mijn Kind Online.

Beide projecten zijn succesvolle voorbeelden van onderzoek naar hoe robots een emotionele band kunnen ontwikkelen met jonge kinderen, volgens de Nederlandse hoogleraar Mark Neerinckx (TU Delft). Als robots een dergelijke band weten te creëren met kinderen kunnen ze bijvoorbeeld jonge kinderen helpen om niet te veel te eten of ze eraan herinneren dat ze op tijd hun medicijnen moeten innemen.

De inzichten die het onderzoek opleveren worden ook toegepast op consumentenproducten. Bij Philips was dit al het geval bij de electrische tandenborstel Sonicare for Kids.

Op YouTube zijn uiteraard filmpjes te vinden waarin je kunt kennis maken met de iCat en met Nao. Achtergrondinfo van de respectievelijke ontwikkelaars is te vinden op websites van Aldebaran (Nao) en Philips (iCat). Er is ook een community site voor onderzoekers rondom de iCat. Foto’s van de iCat zijn te vinden op de weblog van Christoph Bartneck.

In hetzelfde artikel van New York Times wordt als voorbeeld ook de mobiele telefoon Corby van Samsung genoemd. Die telefoon valt niet alleen op door aangepast design en kleurkeuze maar heeft ook ingebouwde links naar populaire sociale netwerksites als Facebook, Youtube en Twitter. Hier gaat het vooral om het PR verhaal wat mij betreft want een mobiele telefoon waar dit soort applicaties of links standaard inzitten is ook weer niet wereldschokkend. De link met Twitter is als je recent onderzoek mag geloven overigens niet zo logisch, Twitter blijkt helemaal niet zo populair bij jongeren.

Op de officiële Google blog een verhaal hoe het neefje van een Google medewerker zijn zelfgeschreven korte verhalen deelt met zijn Japanse grootouders. Als PR natuurlijk een prima verhaal dat wijst op nieuwe gratis functionaliteit in Google Docs.

Met Google Docs kun je documenten maken en bewerken met gratis online software. Meer dan een browser heb je niet nodig om verschilende soorten documenten te maken, bewerken, opslaan en delen. Google heeft onlangs de mogelijkheid toegevoegd de documenten die je daarmee maakt automatisch te vertalen van en naar 42 talen en dat was dus de reden voor Google er wat bekendheid mee te zoeken.

Het neefje en grootouders verhaal, verluchtigd met een heuse kindertekening maakt concreet wat dit soort nieuwe, gratis mogelijkheden kunnen gaan betekenen in internationale correspondentie. Misschien moet je een gegeven – of in ieder geval gratis – paard niet in de bek kijken maar wat mij betreft is het maar goed dat Edwin Mijnsbergen er voor ZB Digitaal nog eens goed naar gekeken heeft. Hij opent zijn post erover met de veelzeggende kop: Google vertaling: nog een lange weg te gaan. Zoals dat meestal gaat bij machinevertalingen lukt het Edwin gemakkelijk om met geestige voorbeelden te illustreren dat het nog niet helemaal werkt. Voor zeer gemotiveerde Japanse grootouders is alles misschien schattig maar of dit helpt de schrijftalenten van het Google neefje op waarde te kunnen schatten kun je betwijfelen. Uiteraard neemt dat allemaal niet weg ook ik met dit soort gratis vertaalmogelijkheden verder kom dan ik anders ooit zou komen met m’n kennis van het Bulgaars, Chinees, Fins, Japans, Tsjechisch en al die andere talen.

Let trouwens ook op de prachtige ‘alternatieve Toren van Babel’  illustratie bij de post van Edwin.

Omdat mensen nogal eens bij dit artikel komen via Google als ze webvertaler zoeken een paar directe verwijzingen naar webvertalers:

• Google translate (NL)
• Meer Google taalhulpmiddelen
• Yahoo Babelfish
• Wikiwoordenboek (Wiktionary NL)
• Betaald vertalen door mensen, niet machines maar toch snel en binnen 24 uur doe ik zelf graag via 24htranslations.com van Concorde vertalingen in Amstelveen

Media en de werkelijkheid
Het initiatief komt voort uit de verantwoordelijkheid die de oprichters voelen bij het maken van media en een aantal ethische vragen die daar uit voortkomen. Broertjes zegt op de site dat zijn initiatief een antwoord is op “een groeiend gevoel van onbehagen”. Mede-oprichter Oscar Siep: “Je probeert je werk eerlijk en integer te doen met gevoel voor ethiek. Maar toch, je bent ook steeds bezig een onderwerp op een interessante manier neer te zetten. Je gebruikt constant technieken en tactieken om de kijker te manipuleren. Om iets saais toch leuk te maken. Eigenlijk ben je constant bezig iets op te blazen, iets groter maken dan het is. Dat is wat jongeren moeten weten. Want tv is het venster op de wereld, maar de echte wereld zie je er niet.”

WWJZ wil dat kinderen en jongeren mediawijzer worden, zodat ze de beelden en boodschappen van de alomtegenwoordige media naar waarde kunnen schatten.

Thema’s rond invloed media op kinderen en jongeren
In het tot nu toe gemaakte les- en voorlichtingsmateriaal wordt gewerkt met een aantal thema’s:

1. het schoonheidsideaal en de media;
2. veiligheid van nieuwe media;
3. invloed van de media op de geschiedenis;
4. de invloed van reclame;
5. allochtonen in de media.

Lesmateriaal en workshops over mediawijsheid
In 2005 ontwikkelde de initiatiefnemers van WWJZ met sympathiserende docenten en bekende Nederlanders een les voor de basisschool. De producten van Weet Wat Je Ziet zijn nu:

• een lespakket dat steeds wordt aangevuld en bijgewerkt, je kunt hierop een abonnement nemen (€ 250,-/jaar)
  los lesmateriaal op DVD (€ 49 per DVD)
• workshops, gastlessen en lezingen voor scholieren, ouders en leerkrachten

In het lesmateriaal en op de website van WWJZ figureert mascotte Ward. Ward wordt net als de scholieren voor het eerst geconfronteerd met het lesmateriaal. Hij kijkt als het ware mee met de scholieren, de lesstof moet hierdoor toegankelijker worden en de scholieren kunnen zich met Ward identificeren, die als volgt wordt beschreven:

Ward is een vrolijk, 16-jarig sympathiek en bijdehand mannetje, soms adrem, soms naiëf. hij staat midden in de samenleving. Natuurlijk heeft hij een camera en een mobiel, hij chat en hij is te vinden op Hyves. Ward is een beetje een computernerd, hij programmeert ook games.

Ward heeft natuurlijk als ‘Ward Wicked’ een profiel op Hyves.

Geen subsidie
De organisatie ontvangt geen subsidie. De opbrengsten moet en komen van donaties en giften (van ‘vrienden’), verder wordt het werk gedaan door (grotendeels) onbezoldigde medewerkers.

Kunnen kinderen reclame herkennen?
Je hoort vaak dat ouders denken – of hebben horen zeggen – dat kinderen van tegenwoordig zo handig zijn met internet en media dat ze heel goed doorhebben wat reclame is en wat niet; dat ze zich dus niet zomaar laten misleiden. Amerikaans onderzoek van usability expert Jakob Nielsen (Nielsen Norman Group) toont het tegendeel aan. Dat is ook wat de Mijn Kind Online in de praktijk ervaart. Om meer te weten te komen wordt nu door MKO gedegen onderzoek uitgevoerd.

In het algemeen verwarren volwassenen vaak vaardigheid met inzicht. Kinderen kunnen van alles op internet dat wij ‘grote mensen’ niet kunnen maar inzicht in hoe dingen echt werken, de achtergronden, is heel beperkt.

Overigens zijn er genoeg volwassenen die op het gebied van media en reclame niet weten hoe de meest basale dingen zitten. Ik was ooit bladmanager voor een tijdschrift van de Supermarktketen Edah. Bij onderzoek naar de meningen van klanten over het tijdschrift kwamen twee dingen veel terug: een flink aantal mensen wilde dat Edah het blad niet te mooi maakte of helemaal niet zou uitgeven omdat ze bang waren dat de prijzen in de winkel hoger zouden zijn omdat Edah zoveel geld kwijt zou zijn aan zo’n duur tijdschrift. Veel mensen vonden het een mooi blad maar hadden ’slechts’ als kritiek dat ze vonden dat Edah toch die advertenties er maar uit moesten laten omdat ze die niet zo veel vonden toevoegen. Beide uitlatingen wijzen erop dat mensen geen idee hadden welke rol advertenties spelen bij de totstandkoming van zo’n blad en dat Edah geld verdiende aan het blad door de advertenties.

Wat kun je als ouder doen?
Het belangrijkste dat je als ouder kunt doen is kinderen leren dat reclame bestaat, wat het beoogt en om ze te leren verschillende reclamevormen te herkennen. Dat is best lastig op internet, omdat er zoveel vormen zijn en de wetgeving en regulering beperkt of niet effectief.

Wetgeving reclame
Er is eigenlijk weinig specifieke wetgeving op het gebied van reclame (en kinderen). De wetgeving die er is:

1. Reclame voor tabak en geneesmiddelen is verboden (Tabakswet, Geneesmiddelenwet)
2. Sluikreclame op radio en TV is verboden (Mediawet)
3. De privacy is beschermd via de Wet op Bescherming Persoonsgegevens
4. Spam is (in Nederland) wettelijk verboden volgens de Telecommunicatiewet

Reclame Code (zelfregulering)
Er is wel de nodige zelfregulering op het gebied van reclame gericht op kinderen. Een bekend stuk regulering is de reclame code, dat is dus een afspraak tussen bedrijven onderling. Onderdeel daarvan is de Kinder- en Jeugdreclamecode (KJC). In de Reclame Code staat o.a.:

1. „Reclame mag niet profiteren van het speciale vertrouwen dat kinderen hebben in ouders, leerkrachten of anderen.�
2. „Reclame dient duidelijk als zodanig herkenbaar te zijn, door opmaak, presentatie, inhoud of anderszins, mede gelet op het publiek waarvoor zij is bestemd.�
3. „In geval van op een website zichtbaar gemaakte reclame gericht op kinderen, dient de reclame-uiting te zijn voorzien van een duidelijke, in één oogopslag waarneembare, vermelding van het woord ‘reclame’ of ‘advertentie’.�

Met name dat laatste gaat heel vaak niet goed. Het zelfregulerende bedrijfsleven vindt dat kennelijk ook niet zo’n probleem. Liesbeth Hop van Reclame Rakkers, een lobby- en voorlichtingsorganisatie van het bedrijfsleven op het gebied van reclame, stelt in NRC dat een ‘leuk kinderboekje’ dat verspreid werd op kinderopvangorganisatie waarin de boodschappen bij Albert Heijn werden gedaan omdat “dat… een heel grote winkel [is] en [ze] daar alles verkopen… wat u nodig hebtâ€? op grond van de reclame code waarschijnlijk niet door de mand zou vallen.

De volledige tekst van de Reclame Code is te downloaden

Gedragscode SMS-diensten (zelfregulering)
Er is inmiddels ook een gedragscode voor SMS-diensten. Met SMS-diensten en in het bijzonder ringtones en reclame daarvoor waren veel problemen op internet, ook op populaire spelletjeswebsites. Kinderen klikten op advertenties waarin dingen ‘gratis’ worden aangeboden. Vervolgens bleken ze zich te abonneren op een betaalde dienst. Dit gebeurde met name veel met ringtones.

De SMS-gedragscode legt informatieverplichtingen op bij het via internet aanbieden van diensten zoals abonnementen op ringtones. Zo mag niet de suggestie worden gewekt dat de consument een gratis dienst bestelt, terwijl hij in werkelijkheid vastzit aan een betaald abonnement. De identiteit van de onderneming moet duidelijk zijn en het moet helder zijn hoe deze te bereiken is.

De Consumentenautoriteit blijft toezien op naleving van deze code en ouders (of kinderen) die problemen hebben op dit terrein kunnen dit aanmelden via de Consuwijzer [of gebruik deze link direct naar klachtenafdeling Consuwijzer].

Europese richtlijnen reclame
Sinds december 2007 zijn Europese richtlijnen ['Richtlijn oneerlijke handelspraktijken' hier te bekijken en downloaden als PDF]. Die werken echter alleen als er ook nationale wetgeving uit is voortgekomen. Dat is in Nederland bij schrijven van dit artikel nog niet het geval

Meer info
Voor meer informatie over reclame en kinderen is er een artikel op de website van Mijn Kind Online met daarbij een dossier dat je in PDF vorm kunt raadplegen en printen.
De Consumentenautoriteit is een dienst van het Ministerie van Economische Zaken die zich richt op het bevorderen van eerlijke handel tussen bedrijven en consumenten. Op de website veel informatie, waaronder verwijzingen naar wet- en regelgeving.
Reclame Rakkers, een belangenorganisatie van het bedrijfsleven op het gebied van kinderen en reclame, heeft een Jeugd Reclame Wijzer uitgebracht. Deze is echter niet specifiek op ouders gericht maar meer op beleidsmakers. Maar er staat voor geïnteresseerden in ieder geval een overzicht in van de bestaande (relevante) codes en is aangevuld met meningen van Reclame Rakkers over dit onderwerp.

In Nederland was er ook hier en daar verontwaardiging toen Teleac/NOT in samenwerking met BOInK Рeen belangenorganisatie voor ouders in de kinderopvang Рeen brochure uitgaf over televisiekijken op de cr̬che. Voor peuters dus. Die brochure was daar Рonder voorwaarden Рpositief over, wat gezien de afzender niet verwonderlijk is. De afzender mag dan een belang hebben, de brochure verwijst naar degelijke bronnen. Ook hoogleraar kinderopvang aan de UvA, Louis Tavecchio, liet zich diverse keren positief uit over het mogelijke effect van televisie op de ontwikkeling van peuters, laatst weer bij het nieuws van het Franse verbod.

Randvoorwaarden voor positieve invloed televisie op peuters
Misschien is het vooral goed om hier nog even de randvoorwaarden te noemen die ook in de brochure van Teleac/NOT en BOInK worden opgesomd:

1. Als het om TV kijken op het kinderdagverblijf gaat is het advies de TV bewust in te zetten als middel om de ontwikkeling te stimuleren, dus niet om de kinderen even zoet te houden, ofwel even rust te creëren voor de leiding. Voor ouders lijkt me ongeveer hetzelfde gelden .
2. Het is verstandig om vast te leggen hoe vaak en hoe lang er max wordt gekeken. De brochure noemt twee maal per week een kwartier maar dat is dan specifiek voor de kinderopvang.
3. Het moet gaan om geschikte programma’s voor de peuter. Daarover zo een apart lijstje.
4. De TV moet worden ingezet in relatie tot ‘een activiteitenprogramma’. Mijn vertaling: er moet wat worden gedaan met wat het kind ziet, de opvoeder moet dat althans stimuleren.

Wanneer is een TV-programma geschikt voor jonge kinderen
Hoe bepaal je of een TV-programma ‘geschikt’ is voor een peuter? Het programma…

1. moet uitgaan van de ontwikkeling(sfase) van het kind;
2. aansluiten bij de belevingswereld van het kind;
3. moet gevoelsonderwerpen behandelen die belangrijk zijn voor het kind;
4. moet geen geweldsscènes bevatten maar…
5. wel gebruik maken van kleur en geluid;
6. een rustige opbouw hebben en herhalingen gebruiken;
7. kinderen stimuleren om actie te ondernemen;
8. karakters bevatten die kinderen aanspreken (waarmee ze zich kunnen identificeren).

De brochure ‘TV kijken zo kan het ook’ is te downloaden als PDF. Er is ook een website van genoemde afzenders over peuterTV.

Update: Op de RTL site een fragment uit berichtgeving over het verbod in Frankrijk op BabyTV. Justine Pardoen van Ouders.nl en Stichting Mijn Kind Online komt uit in het midden: baby TV is niet slecht mits gedoseerd en onderdeel van een breder palet aan activiteiten voor de baby, waarbij zoveel mogelijk de verschillende zintuigen worden geprikkeld.

En hoe zit het met internet voor peuters?
Op de website van MijnKindOnline is in het onderdeel over media-opvoeding een artikel te vinden over wat geschikte kindersites zijn, dat is wel aardig om te vergelijken met deze lijst. In het artikel worden ook verschillende leeftijdscategorieën besproken, waaronder 0 – 3 jaar.

Meer:

1. Voorbeeld van Peuter TV: JimJam TV (digitaal kanaal op de kabel)

Evil of juist niet
Ik vind dit om verschillende redenen interessant. Ten eerste volg ik uit hoofde van mijn werk Google graag. Hoe beursgenoteerd en groot ze ook geworden zijn, hoe bedreigend ook in heel veel opzichten, vind ik dat ze er nog steeds in slagen om over het algemeen goed invulling te geven aan het oorspronkelijke motto ‘don’t be evil’. Dat zullen mensen met privacyzorgen misschien een absurde stelling vinden maar ik durf ‘m toch aan. Natuurlijk zijn er zorgen op het privacygebied en soms is het niet helemaal duidelijk waar Google staat. Google is op dit terrein wel eens op ontwijkend gedrag te betrappen, weet ik o.a. van het werk van internetjournalist Peter Olsthoorn (Netkwesties en Leugens.nl). Maar toch. In dit geval zet Google haar specialistische kennis en kunde in om het NCMEC te ondersteunen. Bij Google mogen medewerkers een vijfde van hun tijd naar eigen inzicht besteden en sommige medewerkers kiezen dan hiervoor. Dat komt op mij toch wel oprecht over, al is het ook niet gespeend van commercieel belang.

Amerikaanse aanpak
Lees vooral de blog posting en bekijk als je even tijd hebt ook de ‘Beyond Milk Cartons’ YouTube film (duurt bijna een uur) waarnaar verwezen wordt is de moeite, als je even door de typisch Amerikaanse aanpak heenprikt en dit vraagt allemaal wat mij betreft om een genuanceerde kijk op de zaak. Het begint met een promotiestuk. Die heeft de typisch Amerikaanse aanpak die veel mensen hier misschien wat zal tegenstaan. Ja, het zijn natuurlijk onderwerpen die graag worden omhelst door moraalridders en politici op zoek naar stemmen. Maar het heeft ook het typische ‘dit pikken we niet en zo lossen we dit op’ waar ik toch wel gevoelig voor ben.

Dubieuze wetgeving (?)
Het lobbywerk van NCMEC heeft o.a. geleid tot de Adam Walsh Child Protection and Safety Act. Dat is een stuk wetgeving dat er onder andere voor zorgt dat er een landelijke database wordt bijgehouden van zedendelinquenten. Deze wetgeving is overigens vernoemd naar Adam Walsh, die werd ontvoerd van de parkeerplaats van een winkelcentrum en die 16 dagen later vermoord werd teruggevonden. Die wetgeving is zeker niet iets wat ik hier zou voorstaan, er zitten zorgelijke kanten aan. Maar de roep om dit soort dingen is begrijpelijk en dit zal steeds terugkomen. Ook in Amerika is wel gebleken dat het allemaal niet zo simpel ligt, in april van dit jaar (2008) heeft een rechtbank in Florida het registratiegedeelte van de wetgeving ongrondwettig verklaard.

Cases uit de praktijk
Na het promotiestuk van het filmpje wordt het na ruim 10 minuten interessanter als Ernie Allen aan het woord komt en ingaat op concrete cases uit de NCMEC praktijk Allen gaat o.a. in op de techniek die wordt gebruikt om foto’s te bewerken, zodat ook jaren later nog een foto beschikbaar is die zou kunnen lijken op de leeftijd die het kind jaren na verdwijning heeft. Deze techniek wordt toegepast bij alle kinderen die langer dan twee jaar worden vermist.

Verderop in de video wordt o.a. de omvang van het probleem van sexueel misbruik van kinderen in de VS behandeld. Ernie Allen vertelt ook trots over de omstreden database, waarin naar zeggen van Allen 637.000 ex-zedendelinquenten zijn opgenomen, waarvan er 100.000 niet konden worden opgespoord. Hij gaat ook in op de kliklijn die er mede aan ten grondslag ligt. Hier gaat het ook over de rol van internet in het hele probleem.

Interessant is ook het stukje over de relatie tussen de grondwettelijke vrijheid van meningsuiting en kinderpornografie. Jurispredentie maakte duidelijk dat kinderpornografie strafbaar is en niet valt onder de bescherming van de vrijheid van meningsuiting.

Stereotypes en mythes
Hoe triest ook, is het ook goed nog eens geconfronteerd te worden dat stereotypes niet kloppen. De meeste misbruik wordt gepleegd door ouders, familieleden, buren en andere bekenden, niet door vreemden. Ook gaat het vaak niet om tieners maar daarentegen juist ook in steeds meer gevallen om peuters en kleuters.

Opsporen door bestuderen foto’s en video’s
Aan het eind van het YouTube filmpje van Ernie Allen bij Google zien we hoe medewerkers van NCMEC te werk gaan bij het analyseren van 200.000 video’s en foto’s per week en hoe daar zaken mee worden opgelost.

Het is geen vrolijk onderwerp, dit en het bekijken van de blog-entry en de genoemde YouTube Video stemt ondanks het goede werk niet vrolijk. Maar het is toch belangrijk om te blijven leren over hoe het er aan toegaat in deze ’sector’.